{"id":41,"date":"2024-11-06T17:17:52","date_gmt":"2024-11-06T17:17:52","guid":{"rendered":"https:\/\/bezbrzegu.pl\/?p=41"},"modified":"2024-11-08T21:03:41","modified_gmt":"2024-11-08T21:03:41","slug":"game-of-life","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bezbrzegu.pl\/index.php\/2024\/11\/06\/game-of-life\/","title":{"rendered":"Dlaczego z niewielkiego mo\u017ce powsta\u0107 wielkie?"},"content":{"rendered":"\n<p>W 1970 roku brytyjski matematyk John Conway opracowa\u0142 gr\u0119. Z encyklopedii i innych \u017ar\u00f3de\u0142 mo\u017cna si\u0119 dowiedzie\u0107, \u017ce <strong>Game of Life<\/strong>, czyli gra utworzona przez Conwaya jest przyk\u0142adem dwuwymiarowego <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Automat_kom%C3%B3rkowy\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Automat_kom%C3%B3rkowy\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">automatu kom\u00f3rkowego<\/a>. Na szcz\u0119\u015bcie ta przem\u0105drza\u0142a nazwa tylko odrobin\u0119 pr\u00f3buje przed nami ukry\u0107 fakt, \u017ce jest to w dalszym ci\u0105gu gra (wprawdzie praktycznie zeroosobowa, ale nadal gra) i to w dodatku taka o niezwykle ciekawych nast\u0119pstwach.<\/p>\n\n\n\n<p>Dlaczego jest to gra <strong>zeroosobowa<\/strong>? Bo podobnie jak w przypadku karcianej &#8222;wojny&#8221; &#8211; pocz\u0105tkowe potasowanie kart dyktuje przebieg rozgrywki i \u017cadne umiej\u0119tno\u015bci czy szulerskie zagrywki nie zmieni\u0105 dalszego toku wydarze\u0144. <\/p>\n\n\n\n<p>Dlaczego jest praktycznie zeroosobowa? Bo naszym odpowiednikiem potasowania kart b\u0119dzie mo\u017cliwo\u015b\u0107 zaznaczania kom\u00f3rek na (teoretycznie) niesko\u0144czonej planszy. <\/p>\n\n\n\n<p>Teoretycznie niesko\u0144czonej, bo trudno by\u0142oby tak\u0105 niesko\u0144czon\u0105 plansz\u0119 zmie\u015bci\u0107 na stole podczas wieczoru gier.<\/p>\n\n\n\n<p>Po co w takim razie w og\u00f3le zaznacza\u0107 kom\u00f3rki na tej planszy skoro i tak potem nic od nas nie zale\u017cy? A po to, \u017ce dzi\u0119ki niesamowicie prostym zasadom tej gry, bardzo szybko ze wzgl\u0119dnie nieskomplikowanych kszta\u0142t\u00f3w mog\u0105 powstawa\u0107 ca\u0142e ma\u0142e uniwersa. A ich kszta\u0142t i rozw\u00f3j ca\u0142kowicie zale\u017cy od tego &#8222;momentu narodzin&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Jakie? Spr\u00f3buj co\u015b wyklika\u0107 na poni\u017cszej planszy (je\u017celi nie chce Ci si\u0119 klika\u0107 &#8211; to mo\u017cesz strzeli\u0107 kleksem losowej plamy za pomoc\u0105 przycisku &#8222;Add Random Structure&#8221;), wci\u015bnij przycisk &#8222;Start&#8221; i zobacz co si\u0119 wydarzy.<\/p>\n\n\n\n<p>(Je\u017celi przegl\u0105dasz ten wpis na telefonie &#8211; obr\u00f3\u0107 go poziomo &#8211; b\u0119dzie lepiej wida\u0107 poni\u017csz\u0105 ramk\u0119.)<\/p>\n\n\n\n<div style=\"display: flex; justify-content: center; width: 100%; padding: 10px; box-sizing: border-box;\">\n  <div style=\"position: relative; width: 100%; max-width: 800px; padding-top: 56.25%; overflow: hidden;\">\n    <iframe \n      src=\"https:\/\/bezbrzegu.pl\/wp-content\/uploads\/projects\/gol\/gol.html\"\n      style=\"position: absolute; top: 0; left: 0; width: 100%; height: 100%; border: none;\"\n      allowfullscreen>\n    <\/iframe>\n  <\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p>Powy\u017csza plansza nie jest niesko\u0144czona &#8211; jak jaka\u015b struktura stwierdzi, \u017ce potrzebuje opu\u015bci\u0107 nasze pole widzenia, to czym pr\u0119dzej si\u0119 pojawia po przeciwleg\u0142ej stronie. Za pomoc\u0105 suwaka mo\u017cesz r\u00f3wnie\u017c regulowa\u0107 pr\u0119dko\u015b\u0107 animacji.<\/p>\n\n\n\n<p>To jakie w ko\u0144cu s\u0105 te zasady? A prosz\u0119 bardzo:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>dwuwymiarowa (p\u0142aska) plansza jest podzielona na kwadratowe kom\u00f3rki,<\/li>\n\n\n\n<li>ka\u017cda kom\u00f3rka ma o\u015bmiu s\u0105siad\u00f3w (jak w grze <a href=\"https:\/\/minesweepergame.com\/download\/game\/image\/5\/Minesweeper-WEP-Expert-Lose.png\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/minesweepergame.com\/download\/game\/image\/5\/Minesweeper-WEP-Expert-Lose.png\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Saper<\/a>),<\/li>\n\n\n\n<li>ka\u017cda kom\u00f3rka mo\u017ce by\u0107 albo \u017cywa (w\u0142\u0105czona), albo martwa (wy\u0142\u0105czona) &#8211; nie ma, \u017ce kom\u00f3rka si\u0119 mo\u017ce troch\u0119 s\u0142abiej czuje, ale w sumie to jeszcze dycha.<\/li>\n\n\n\n<li>martwa kom\u00f3rka, kt\u00f3ra ma dok\u0142adnie trzech \u017cywych s\u0105siad\u00f3w staje si\u0119 \u017cywa w nast\u0119pnej kolejce,<\/li>\n\n\n\n<li>\u017cywa kom\u00f3rka z dwoma albo trzema \u017cywymi s\u0105siadami pozostaje nadal \u017cywa,<\/li>\n\n\n\n<li>je\u017celi \u017cywa kom\u00f3rka ma wi\u0119cej ni\u017c trzech s\u0105siad\u00f3w, to umiera z przeludnienia,<\/li>\n\n\n\n<li>a je\u017celi ma mniej ni\u017c dw\u00f3ch s\u0105siad\u00f3w, to umiera z samotno\u015bci.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Wygl\u0105da to na ca\u0142kiem zwi\u0119z\u0142y i zarazem rygorystyczny zbi\u00f3r prawa fizyki rz\u0105dz\u0105cych tym dwuwymiarowym \u015bwiatem.<\/p>\n\n\n\n<p>Co si\u0119 dzieje, kiedy wciskamy przycisk &#8222;Start&#8221;? Struktury zaczynaj\u0105 &#8222;morfowa\u0107&#8221; zgodnie z panuj\u0105cymi zasadami fizyki. Cz\u0119\u015b\u0107 z nich szybko si\u0119 stabilizuje i nie poruszy si\u0119 ju\u017c dop\u00f3ki albo inna struktura ich nie zaburzy, albo do czasu wci\u015bni\u0119cia przez nas przycisku &#8222;Reset&#8221;. Inne struktury, zwane <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Oscylator_(automat_kom%C3%B3rkowy)\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Oscylator_(automat_kom%C3%B3rkowy)\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">oscylatorami<\/a> b\u0119d\u0105 pulsowa\u0107 i powraca\u0107 do pierwotnego stanu po pewnej liczbie krok\u00f3w. Za pomoc\u0105 mniej i bardziej egzotycznych nazw opisano struktury ta\u0144cz\u0105ce i uciekaj\u0105ce, puchn\u0105ce i kurcz\u0105ce si\u0119, stabilne i niespokojne, struktury niesta\u0142e, matuzalemy, diehardy, uk\u0142ady nie\u015bmiertelne, lokomotywy, Ogrody Edenu, statki i glidery, dzia\u0142a i puffery.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-verse\">(<em>I buldogi i terriery<br>I szynszyle i ordery<\/em>)<\/pre>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p>Zwr\u00f3\u0107 uwag\u0119 na to, jak pozornie male\u0144kie struktury potrafi\u0105 poskutkowa\u0107 d\u0142ugotrwa\u0142ym, obszernym i skomplikowanym zaburzeniem. Na tyle skomplikowanym, \u017ce raczej trudno by\u0142oby por\u00f3wnywa\u0107 z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 efekt\u00f3w z prostot\u0105 wst\u0119pnych za\u0142o\u017ce\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p>Jednym z fundamentalnych pyta\u0144 stawianych przez fizyk\u00f3w, filozof\u00f3w (ale te\u017c i nas &#8211; zwyk\u0142ych ciekawskich i zafascynowanych \u015bwiatem) jest pytanie o to, jak to si\u0119 sta\u0142o, \u017ce z niczego wzi\u0119\u0142o si\u0119 co\u015b? I wprawdzie na t\u0119 chwil\u0119 samo przedstawienie r\u00f3\u017cnych opcji, wizji i koncepcji pr\u00f3b odpowiedzi na to pytanie wydaje mi si\u0119 k\u0119sem, do kt\u00f3rego nie jestem w stanie rozewrze\u0107 szcz\u0119ki, tak mam wra\u017cenie, \u017ce Game of Life odrobin\u0119 zmniejsza nasz dyskomfort towarzysz\u0105cy innemu &#8211; ale jednak nie tak odleg\u0142emu zagadnieniu. Mianowicie, jak to si\u0119 dzieje, \u017ce z tak niewielkiego czegusie\u0144kiego mo\u017ce powsta\u0107 Wielkie Cosiwo, a jak ma\u0142e zaburzenia potrafi\u0105 przej\u015b\u0107 w pot\u0119\u017cne turbulencje. <\/p>\n\n\n\n<p>Strach pomy\u015ble\u0107 co by by\u0142o, gdyby praw fizyki by\u0142o troch\u0119 wi\u0119cej, a \u015bwiat nie by\u0142 dwuwymiarow\u0105 p\u0142aszczyzn\u0105.<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-alpha-channel-opacity\"\/>\n\n\n\n<p>Wariacji na temat Game of Life mo\u017cna, podobnie jak zachowa\u0144 struktur, znale\u017a\u0107&nbsp;bez liku.<\/p>\n\n\n\n<p>Poni\u017cej znajdziecie jedn\u0105 z nich. Ot\u00f3\u017c kom\u00f3rki spadaj\u0105c na plansz\u0119 podnosz\u0105 jej &#8222;temperatur\u0119&#8221;. Tam gdzie dochodzi do zmiany stanu kom\u00f3rki &#8211; czyli albo kom\u00f3rka umiera, albo o\u017cywa &#8211; tam &#8222;temperatura&#8221; ro\u015bnie. Tam, gdzie nie zachodz\u0105 zmiany, rozpoczyna si\u0119 proces &#8222;studzenia&#8221; planszy. W efekcie otrzymujemy \u0142agodn\u0105 i barwn\u0105 wizualizacj\u0119 (z listy rozwijalnej mo\u017cecie dokona\u0107 wyboru spo\u015br\u00f3d rozmaitych palet kolor\u00f3w).<\/p>\n\n\n\n<p>Przyjemnego morfowania! \ud83d\udc7e<\/p>\n\n\n\n<div style=\"display: flex; justify-content: center; width: 100%; padding: 10px; box-sizing: border-box;\">\n  <div style=\"position: relative; width: 100%; max-width: 800px; padding-top: 56.25%; overflow: hidden;\">\n    <iframe \n      src=\"https:\/\/bezbrzegu.pl\/wp-content\/uploads\/projects\/gol\/gol_plus.html\"\n      style=\"position: absolute; top: 0; left: 0; width: 100%; height: 100%; border: none;\"\n      allowfullscreen>\n    <\/iframe>\n  <\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p>Obie wersje Game of Life zosta\u0142y wykonane przy u\u017cyciu <a href=\"https:\/\/p5js.org\/\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/p5js.org\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">p5.js<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W 1970 roku brytyjski matematyk John Conway opracowa\u0142 gr\u0119. Z encyklopedii i innych \u017ar\u00f3de\u0142 mo\u017cna si\u0119 dowiedzie\u0107, \u017ce Game of Life, czyli gra utworzona przez Conwaya jest przyk\u0142adem dwuwymiarowego automatu kom\u00f3rkowego. Na szcz\u0119\u015bcie ta przem\u0105drza\u0142a nazwa tylko odrobin\u0119 pr\u00f3buje przed nami ukry\u0107 fakt, \u017ce jest to w dalszym ci\u0105gu gra (wprawdzie praktycznie zeroosobowa, ale nadal [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[9,10,11,8],"class_list":["post-41","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-technologia","tag-gra","tag-js","tag-matematyka","tag-symulator"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bezbrzegu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bezbrzegu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bezbrzegu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bezbrzegu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bezbrzegu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=41"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/bezbrzegu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":79,"href":"https:\/\/bezbrzegu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/41\/revisions\/79"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bezbrzegu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=41"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bezbrzegu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=41"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bezbrzegu.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=41"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}